De raad wordt rechtstreeks gekozen door de inwoners van de gemeente.
Elke vier jaar vinden er gemeenteraadsverkiezingen plaats. De laatste gemeenteraadsverkiezingen waren op 18 maart 2026. Aan de hand van de uitslag zijn de 27 zetels verdeeld over 7 fracties.
- PRO (5 zetels)
- DGG (5 zetels)
- DPM (5 zetels)
- CDA (4 zetels)
- SAMEN (3 zetels)
- Wij Zijn Geldrop-Mierlo | VVD (3 zetels)
- D66 (2 zetels)
Op deze pagina vindt u meer informatie over de raadsleden.
De gemeenteraad heeft drie hoofdtaken:
1. Volksvertegenwoordiging: de raad vertegenwoordigt de inwoners van de gemeente. Om dit goed te kunnen doen, onderhouden de raadsleden contact met bewoners, bedrijven en instellingen. Ook worden bewoners actief uitgenodigd om hun stem of mening te laten horen en zelf met nieuwe ideeën te komen. Op deze manier kunnen de raadsleden alle belangen goed tegen elkaar afwegen bij het nemen van besluiten.
2. Kaderstelling: de gemeenteraad bepaalt de belangrijkste punten (kaders) van het gemeentelijk beleid. De raad neemt tijdens de raadsvergaderingen besluiten over allerlei onderwerpen die voor de inwoners van de gemeente van belang zijn. Plannen kunnen alleen doorgaan als een meerderheid van de raad het ermee eens is. Ook stelt de raad de gemeentebegroting vast. De meeste plannen worden voorbereid door het College van Burgemeester en Wethouders. Daarnaast hebben raadsleden het recht van initiatief. Dit betekent dat ieder raadslid zelf voorstellen mag indienen, waar de raad dan over kan stemmen.
3. Controle: de gemeenteraad controleert of burgemeester en wethouders het beleid goed uitvoeren en hun dagelijkse bestuurstaken goed vervullen.
De gemeentewet bepaalt dat de raad raadscommissies kan instellen, die de besluitvorming van de raad kunnen voorbereiden en met het college kunnen overleggen. De raad regelt de samenstelling van de commissie. De verordening op de raadscommissies gemeente Geldrop-Mierlo 2025 bepaalt dat zowel raadsleden als niet-raadsleden lid van de commissies kunnen zijn. Deze niet-raadsleden worden burgercommissieleden genoemd. Burgercommissieleden worden door de raad benoemd, op voordracht van de fracties. Dit houdt in dat het aan de fracties zelf is om te bepalen wie de betreffende fractie vertegenwoordigen in de verschillende commissies. Elke fractie mag maximaal 3 burgercommissieleden aandragen. Alle huidige burgercommissieleden vindt u op deze pagina.
Het te voeren beleid wordt aan het begin van een nieuwe raadsperiode vastgelegd. Dit kan in de vorm van een coalitieakkoord, maar voor deze periode is gekozen voor een breed raadsprogramma, waarbij ook de oppositiepartijen zijn betrokken. In de raadsvergadering van 15 juni 2026 werd het Breed raadsprogramma 2026-2030 (Op weg naar een toekomstbestendig Geldrop-Mierlo) van de partijen PRO, DGG, DPM, CDA, D66 en Wij Zijn Geldrop-Mierlo/VVD vastgesteld.
Met het akkoord ligt er een gezamenlijk startdocument voor de nieuwe bestuursperiode. Het programma bouwt voort op de Visie Geldrop-Mierlo 2044 en geeft richting aan belangrijke keuzes en ontwikkelingen voor de komende jaren.
De agenda voor de gemeenteraadsvergadering wordt bepaald door de voorzitter van de raad, de gemeentesecretaris en de griffier. In een agendaoverleg worden de concept-agenda’s van de commissies vastgesteld.
Zij zien daarbij toe op:
- een evenwichtige samenstelling van de agenda, ten aanzien van onderwerpen van het college en onderwerpen van de raad;
- tijdige aanlevering van onderwerpen met een harde deadline, waardoor de raad voldoende tijd en ruimte heeft voor het nemen van een weloverwogen besluit;
- een werkbaar format ten aanzien van de onderwerpen, die besproken worden.
De gemeenteraad vergadert volgens het BOB-model. BOB staat voor Beeldvorming-Oordeelsvorming-Besluitvorming.
Beeldvorming (commissie/beeldvormende avond): oriënteren op onderwerpen. Aanwezigen worden door ambtenaren en/of externe deskundigen geïnformeerd over komende ontwikkelingen, waarover aan de raad later een besluit wordt gevraagd. Het doel is zoveel mogelijk informatie te verzamelen en uit te wisselen over een onderwerp.
Oordeelsvorming (commissie): tijdens de commissievergadering kunnen inwoners, bedrijven en organisaties inspreken. In deze fase vindt ook het inhoudelijk politiek debat plaats. De oordeelsvorming is vooral gericht op de uitwisseling van (politieke) opvattingen. De commissie komt in het oordeelsvormende gedeelte tot een voorlopig politiek standpunt. De gemeente Geldrop-Mierlo kent drie inhoudelijke raadscommissies: (1) de raadscommissie Samenleving, (2) de raadscommissie Ruimte en (3) de raadscommissie Algemene Zaken. De onderwerpen per commissie en de werkwijze van de commissies zijn opgenomen in de verordening op de raadscommissies.
Voorafgaand aan de oordeelsvorming hebben de fracties uit de raad eigen overleg gehad. Daarin hebben zij het standpunt van hun fractie over de geagendeerde onderwerpen bepaald. Soms vindt daarover ook overleg met andere fracties plaats. Dit om een zo breed mogelijke steun voor een onderwerp te krijgen.
Besluitvorming (raadsvergadering): in deze fase neemt de gemeenteraad een besluit, op basis van de verzamelde informatie en het gevoerde debat. Regelmatig worden hierbij wijzigingsvoorstellen (amendementen) of vragen aan het college (moties) ingediend.
Niet elk onderwerp of voorstel hoeft het hele proces te doorlopen.
We werken in Geldrop-Mierlo volgens de BOB-methode, dat wil zeggen Beeldvorming, Oordeelsvorming en Besluitvorming.
Op een beeldvormende avond gaat het uitsluitend over beeldvorming; oriëntatie op de geagendeerde onderwerpen. Er zijn twee varianten:
- enkel informatieoverdracht van college aan raad. De aanwezigen worden door ambtenaren en/of externe deskundigen geïnformeerd over komende ontwikkelingen, waarover aan de raad later een besluit wordt gevraagd.
- het door het college ophalen van input bij raads- en burgercommissieleden over vooraf door het college duidelijk aangegeven onderdelen van het onderwerp. Hierbij mag er nog geen “politiek” bedreven worden. Het doel is zoveel mogelijk informatie te verzamelen en uit te wisselen over een onderwerp.
De deelnemers aan de beeldvormende avond zijn raadsleden en/of burgercommissieleden, maar ook burgers, bedrijven, instellingen zijn van harte welkom. Het voorzitterschap van de beeldvormende avond wordt uitgevoerd door een door de raad uit zijn midden benoemde voorzitter.
De deelnemers aan de commissies zijn net als bij de beeldvormende avond raadsleden of burgercommissieleden echter bij de commissie in een vaste samenstelling. Ook hier wordt, net als bij de beeldvormende avond, het voorzitterschap uitgevoerd door een door de raad uit zijn midden benoemde voorzitter. In deze bijeenkomst vindt de oordeelsvorming plaats. De fracties bespreken de voors en tegens van een voorstel en discussiëren hierover met elkaar. Ook proberen zij een alvast een politieke meerderheid te vinden voor:
- het voorstel;
- een in de raadsvergadering in te dienen amendement (om iets in het te nemen besluit te veranderen);
- een in de raadsvergadering in te dienen motie (een verzoek aan het college iets te doen).
De amendementen en moties worden definitief ingediend tijdens de raadsvergadering.
Aan het eind van de behandeling van een onderwerp in de commissie wordt vastgesteld of het voorstel ter besluitvorming aan de raad kan worden voorgelegd.
Twee weken na de commissievergaderingen vindt de raadsvergadering plaats. Na een aantal vaste agendapunten (o.a. vragenhalfuurtje aan college en het vaststellen van de agenda met de mogelijkheid van het indienen van moties vreemd aan de orde) volgt de besluitvorming over de raadsvoorstellen die vanuit de commissie zijn doorgeleid naar de raadsvergadering.
Direct daarna wordt over zo’n bespreekstuk een besluit genomen.
In een stemverklaring kunnen de fracties, indien gewenst, nog laten weten waarom zij voor of tegen stemmen. Ook worden mogelijke amendementen of moties in stemming gebracht.
Het genomen raadsbesluit kan vervolgens onder verantwoordelijkheid van het college worden uitgevoerd. Ook op de eventuele aangenomen moties kan nu verdere actie worden ondernomen door het college.
De vergader- of raadsstukken voor de vergaderingen van de commissie, raad en beeldvormende avond vindt u door naar het tabblad ‘Vergaderingen’ te gaan en vervolgens de datum van de vergadering op te zoeken en hierop te klikken. De agenda's voor de vergaderingen worden 10 dagen voor de vergaderdatum op de kalender geplaatst. Door deze kalender in de gaten te houden, hebt u altijd zicht op de actuele agenda. Op de dag van de vergadering kunt u via internet live de vergadering volgen. Deze is te bekijken door naar de agenda van de betreffende vergadering te gaan. U kunt de vergadering hier ook later terugkijken.
Tijdens de commissievergaderingen heeft u spreekrecht. U kunt uw mening geven over de voorstellen/onderwerpen die op de agenda staan. Het proces is als volgt:
- Als u van het spreekrecht gebruik wilt maken, dan moet u zich uiterlijk op de dag van de vergadering voor 12.00 uur telefonisch (040-2893893) of per e-mail (griffie@geldrop-mierlo.nl) bij de griffie aanmelden;
- U krijgt maximaal vijf minuten het woord;
- Als u uw reactie naar de griffie mailt, zorgen zij ervoor dat het bij de gemeenteraad terecht komt;
- Wilt u niet inspreken maar tóch uw mening doorgeven, dan kan dat ook via de e-mail.
De griffie stuurt uw reactie door naar de raadsleden en plaatst deze onder het betreffende agendapunt bij de stukken.
Tijdens de commissievergaderingen heeft u spreekrecht. U kunt uw mening geven over de voorstellen/onderwerpen die op de agenda staan. Het proces is als volgt:
- Als u van het spreekrecht gebruik wilt maken, dan moet u zich uiterlijk op de dag van de vergadering voor 12.00 uur telefonisch (040-2893893) of per e-mail (griffie@geldrop-mierlo.nl) bij de griffie aanmelden;
- U krijgt maximaal vijf minuten het woord;
- Als u uw reactie naar de griffie mailt, zorgen zij ervoor dat het bij de gemeenteraad terecht komt;
- Wilt u niet inspreken maar tóch uw mening doorgeven, dan kan dat ook via de e-mail.
De griffie stuurt uw reactie door naar de raadsleden en plaatst deze onder het betreffende agendapunt bij de stukken.
In de participatie- en inspraakverordening Geldrop-Mierlo 2015 is opgenomen dat burgers een voorstel aan de raad voor kunnen leggen en welke voorwaarden daarbij gelden.
De gemeenteraad heeft onder meer als taak om het beleid te bepalen. De benodigde middelen om het beleid uit te voeren worden in de gemeentebegroting opgenomen. Via de jaarstukken wordt de uitvoering daarvan gecontroleerd. De raad maakt keuzes en geeft het college de opdracht en de financiële mogelijkheden om het beleid uit te voeren. De auditcommissie adviseert de raad daarover. Ook houdt de commissie de vinger aan de pols waar het de financiële jaarcyclus betreft. De auditcommissie is namens de gemeenteraad ook het aanspreekpunt voor de accountant.
De commissie bestaat uit 5 tot 8 specialisten uit de raad, waarvan een door de raad benoemde voorzitter van de commissie is. Alles over de samenstelling en werkwijze van de auditcommissie vindt u in de verordening op de auditcommissie.
Eén van de belangrijkste taken van de gemeenteraad is de controlerende taak. De raad kan niet alles zelf onderzoeken, want daarvoor ontbreken de tijd, de middelen en de mensen. Om de controlerende functie van de raad te versterken, heeft de wetgever de gemeenten verplicht om een rekenkamer in te voeren.
De rekenkamer is dan wel bedoeld om de controlerende taak van de raad te versterken, maar dat betekent niet dat de rekenkamer gezien mag worden als een uitvoerend orgaan van de raad. De leden van de rekenkamer zijn weliswaar benoemd door de raad, maar de rekenkamer is onafhankelijk.
En omdat dat zo is, kan de raad de rekenkamer geen opdracht geven tot het uitvoeren van bepaalde onderzoeken. Wel kan de raad de rekenkamer verzoeken een onderzoek in te stellen.
Een onderzoek van de rekenkamer richt zich met name op de volgende vragen:
- Is het beleid doeltreffend?
- Is de beleidsuitvoering doelmatig?
Of anders geformuleerd:
- Hebben we bereikt wat we wilden?
- Hebben we gedaan wat we moesten doen?
- Heeft het gekost wat het mocht kosten?
Een rekenkamer bestaat alleen uit externe leden en fungeert dus absoluut onafhankelijk van de raad. De gemeenteraad van Geldrop-Mierlo heeft gekozen voor een rekenkamer die bestaat uit 2 leden, waaronder een voorzitter.
In de gemeente Geldrop-Mierlo zijn de taken en bevoegdheden van de rekenkamer vastgelegd in de Verordening op de Rekenkamer 2023 Geldrop-Mierlo.
Volgens de Gemeentewet (artikel 15, derde lid) is de gemeenteraad verplicht om een gedragscode vast te stellen voor de raadsleden, de wethouders (artikel 41c, tweede lid) en de burgemeester (artikel 69, tweede lid).
De gedragscode is een richtsnoer voor het handelen van individuele politieke ambtsdragers en heeft tot doel hen te ondersteunen bij de invulling van hun verantwoordelijkheid voor de integriteit van het openbaar bestuur.